- استان تهران، ورامین، خیرآباد
- iranfoamsepid@gmail.com
- +989122848268
- +968-71444409
بسیاری از طبیعتگردان و مسافران با چالش زود ذوب شدن یخ در یخدانهای خود مواجه هستند، اما با رعایت اصول علمی و تجربی میتوان این زمان را به شکل قابل توجهی افزایش داد. در این مقاله قصد داریم شما را با تکنیکهای حرفهای پیشسرمایش، انتخاب هوشمندانه نوع یخ، استراتژیهای چیدمان لایهای و روشهای محافظت محیطی آشنا کنیم تا بتوانید حتی در سفرهای طولانی، تا یک هفته کامل از سرمای یخدان خود بهرهمند شوید.
یکی از بزرگترین اشتباهاتی که اغلب افراد مرتکب میشوند، انتقال مواد غذایی و یخ به یخدانی است که در دمای اتاق یا حتی بدتر از آن، در صندوق عقب داغ ماشین نگهداری شده است. دیوارههای یخدان حاوی لایههای عایق هستند که میتوانند گرما را در خود ذخیره کنند؛ بنابراین اگر یخ را در یک یخدان گرم بریزید، اولین کاری که یخ انجام میدهد خنک کردن خودِ یخدان است و در این مسیر بخش زیادی از انرژی خود را از دست میدهد. برای جلوگیری از این اتفاق، حتماً یخدان را ۲۴ ساعت قبل از سفر به یک محیط خنک منتقل کنید و با استفاده از کیسههای یخ ارزانقیمت یا بطریهای آب منجمد که قصد ندارید در سفر استفاده کنید، بدنه داخلی آن را کاملاً سرد نمایید.
علاوه بر پیشسرمایش یخدان، موادی که قرار است داخل آن قرار بگیرند نیز باید در سردترین حالت ممکن باشند. قرار دادن نوشیدنیهای گرم یا غذاهایی که به تازگی پخته شدهاند، به سرعت دمای محیط داخلی یخدان را بالا برده و فرآیند ذوب شدن یخ را تسریع میکند. توصیه میشود تمامی مواد غذایی و نوشیدنیها را از شب قبل در فریزر یا یخچال قرار دهید تا در لحظه شروع سفر، خودشان به عنوان یک منبع سرمای کمکی عمل کنند و باری بر دوش یخهای اصلی نباشند.
نوع یخی که انتخاب میکنید نقش تعیینکنندهای در طول عمر سرمای یخدان شما دارد. یخهای حبهای که به راحتی از فروشگاهها خریداری میشوند، به دلیل سطح تماس زیاد با هوا، بسیار سریع ذوب میشوند. در مقابل، یخهای قالبی یا بلوکی به دلیل جرم متمرکز و سطح تماس کمتر، مقاومت بسیار بیشتری در برابر گرما دارند. برای یک سفر هفت روزه، بهترین استراتژی استفاده از ترکیب هر دو نوع است؛ به طوری که کف یخدان را با یخهای قالبی بزرگ بپوشانید تا به عنوان فونداسیون سرما عمل کنند و از فضاهای خالی بین آنها با یخهای خرد شده یا مواد غذایی منجمد استفاده کنید تا جریان هوا به حداقل برسد.
استفاده از یخ خشک نیز یک گزینه حرفهای برای سفرهای بسیار طولانی است، اما نیاز به احتیاط فراوان دارد. یخ خشک دمای بسیار پایینتری نسبت به یخ معمولی دارد و میتواند مواد را کاملاً منجمد نگه دارد، اما باید به خاطر داشت که نباید در تماس مستقیم با مواد غذایی حساس یا بدنه پلاستیکی یخدان (بدون محافظ) قرار گیرد. همچنین یخ خشک با تبخیر خود گاز دیاکسید کربن تولید میکند که نیاز به تهویه اندک دارد. اگر به یخ خشک دسترسی ندارید، میتوانید بطریهای بزرگ آب معدنی را کاملاً منجمد کنید؛ این بطریها نه تنها دیرتر ذوب میشوند، بلکه پس از ذوب شدن نیز آب خنک و گوارایی برای نوشیدن در روزهای پایانی سفر فراهم میکنند و از خیس شدن مواد غذایی جلوگیری مینمایند.
مدیریت فضای داخلی یخدان شباهت زیادی به بازی تتریس دارد؛ هر چقدر فضای خالی یا همان “هوای مرده” کمتری در یخدان وجود داشته باشد، ماندگاری سرما بیشتر خواهد بود. هوا رسانای خوبی برای گرماست و هر بار که درب یخدان را باز میکنید، هوای سرد خارج شده و هوای گرم جایگزین آن میشود. برای جلوگیری از این اثر، سعی کنید تمامی منافذ را با مواد غذایی یا یخ پر کنید. اگر یخدان شما کاملاً پر نشده است، میتوانید از حولههای مرطوب و خنک یا تکههای فوم برای پر کردن بخشهای بالایی استفاده کنید تا حجم هوای قابل جابجایی کاهش یابد.
استراتژی چیدمان باید بر اساس دفعات دسترسی به مواد باشد. مواد غذایی که قرار است در روزهای پایانی سفر مصرف شوند، باید در پایینترین لایه و در تماس مستقیم با یخهای قالبی قرار گیرند. لایههای میانی به مواد پروتئینی و لبنی اختصاص یابد و لایه بالایی که بیشترین دسترسی را دارد، باید محل قرارگیری نوشیدنیها یا میانوعوههای روزانه باشد. با این روش، شما مجبور نخواهید بود برای پیدا کردن یک پنیر در اعماق یخدان جستجو کنید و درب آن را برای مدت طولانی باز نگه دارید؛ چرا که هر ثانیه باز ماندن درب یخدان، میتواند ساعتها از عمر یخ شما بکاهد.
موقعیت مکانی یخدان در طول سفر به اندازه محتویات داخلی آن اهمیت دارد. قرار دادن یخدان در صندوق عقب ماشینی که زیر نور مستقیم آفتاب پارک شده، مانند قرار دادن آن در یک کوره است. همیشه سعی کنید یخدان را در بخش سرنشینان که سیستم تهویه هوا فعال است قرار دهید و در محل کمپ نیز، سایهترین و خنکترین نقطه را برای آن انتخاب کنید. با حرکت خورشید در طول روز، حتماً جای یخدان را تغییر دهید تا از تابش مستقیم نور در امان بماند.
یک ترفند حرفهای برای افزایش کارایی، استفاده از پوششهای بازتابنده یا عایقهای اضافی است. پوشاندن یخدان با یک پتوی نجات (Emergency Blanket) که خاصیت بازتابندگی دارد یا حتی یک حوله خاکی رنگ و مرطوب، میتواند دمای سطح خارجی یخدان را به شدت کاهش دهد. تبخیر آب از سطح حوله باعث خنک شدن بدنه یخدان میشود که این خود یک لایه حفاظتی در برابر نفوذ گرما ایجاد میکند. همچنین، اگر از یخدانهای پلاستیکی معمولی استفاده میکنید، میتوانید با چسباندن لایههای نازک فوم عایق به درب آن، کارایی آن را به یخدانهای گرانقیمت نزدیک کنید.
یکی از بحثبرانگیزترین موضوعات در نگهداری یخ، زمان تخلیه آب حاصل از ذوب شدن آن است. بسیاری تصور میکنند که باید دائماً آب یخدان را خالی کنند، اما در واقعیت، آن آب سرد خود به عنوان یک عایق عمل کرده و مانع از تماس هوای گرم با یخهای باقیمانده میشود. توصیه میشود تا زمانی که یخهای قالبی بزرگ در یخدان وجود دارند، آب را تخلیه نکنید، مگر اینکه نگران خیس شدن و خراب شدن بستهبندی مواد غذایی باشید. البته در اواخر سفر که مقدار یخ بسیار کم شده است، تخلیه آب و جایگزینی فضای خالی با عایق میتواند موثرتر باشد.
در نهایت، رعایت بهداشت یخدان و بستهبندی محکم مواد غذایی نباید فراموش شود. استفاده از ظروف پلاستیکی دربدار (Ziploc) یا کیسههای وکیوم شده باعث میشود که حتی در صورت غوطهور شدن در آب سرد، مواد غذایی کیفیت خود را حفظ کنند. به یاد داشته باشید که باز و بسته کردن مداوم درب یخدان، دشمن اصلی سرمای شماست؛ بنابراین بهتر است نوشیدنیهای پرمصرف را در یک یخدان کوچکتر و جداگانه قرار دهید و یخدان اصلی را که حاوی مواد غذایی حساس است، فقط در مواقع ضروری و برای مدت بسیار کوتاه باز کنید.
نگهداری یخ به مدت ۷ روز در یخدان یک هدف دستیافتنی است، مشروط بر اینکه مجموعهای از اقدامات پیشگیرانه و مدیریتی را به صورت همزمان اجرا کنید. از پیشسرمایش بدنه یخدان و مواد غذایی گرفته تا ترکیب یخهای قالبی و خرد شده، و از چیدمان استراتژیک لایهها تا محافظت در برابر نور خورشید، همگی حلقههای زنجیرهای هستند که سرمای سفر شما را تضمین میکنند. با صرف کمی زمان و دقت بیشتر در مرحله بستهبندی و مدیریت صحیح در طول سفر، دیگر نگران فاسد شدن مواد غذایی یا نوشیدنیهای گرم در روزهای پایانی ماجراجویی خود نخواهید بود.
۱. آیا اضافه کردن نمک به یخ واقعاً باعث ماندگاری بیشتر آن میشود؟ اضافه کردن نمک باعث پایین آمدن نقطه انجماد آب میشود. این کار باعث میشود یخ در دمای پایینتری ذوب شود و محیط را به شدت سرد کند (ایدهآل برای سرد کردن سریع نوشیدنیها)، اما در واقع فرآیند ذوب شدن یخ را سرعت میبخشد. بنابراین برای ماندگاری ۷ روزه، استفاده از نمک توصیه نمیشود مگر اینکه بخواهید چیزی را منجمد کنید و نگران تمام شدن سریع یخ نباشید.
۲. بهترین نوع یخدان برای سفرهای طولانی کدام است؟ یخدانهای سنگینوزن که به روش “قالبگیری چرخشی” (Rotomolded) ساخته میشوند، بهترین عملکرد را دارند. این یخدانها دیوارههای بسیار ضخیمی با عایق فوم فشرده دارند و واشرهای لاستیکی آنها از ورود هوا کاملاً جلوگیری میکند. با این حال، با رعایت ترفندهای گفته شده در این مقاله، میتوان کارایی یخدانهای معمولی را نیز به شکل چشمگیری افزایش داد.
۳. چگونه میتوانیم از خیس شدن نان و مواد حساس در اثر ذوب شدن یخ جلوگیری کنیم؟ بهترین راه استفاده از قفسههای سیمی داخلی یخدان یا قرار دادن مواد حساس در ظروف پلاستیکی کاملاً آببندی شده است. همچنین منجمد کردن آب در بطریهای پلاستیکی به جای ریختن یخ به صورت آزاد، باعث میشود که پس از ذوب شدن، آب در داخل بطری باقی بماند و محیط یخدان کاملاً خشک بماند.
